Ελαιόλαδο © Freepik

15.02.2026

Πώς το έξτρα παρθένο ελαιόλαδο προστατεύει τον εγκέφαλο μέσω των εντέρων

Το εξαιρετικό παρθένο ελαιόλαδο λειτουργεί ως φυσική «ασπίδα» για τον εγκέφαλο μέσω των εντέρων, σύμφωνα με νέα μελέτ

Newsroom

Το εξαιρετικό παρθένο ελαιόλαδο δεν αποτελεί πλέον μόνο τον ακρογωνιαίο λίθο της μεσογειακής διατροφής ή έναν διαχρονικό σύμμαχο της καρδιάς. Νέα επιστημονικά δεδομένα δείχνουν ότι μπορεί να λειτουργεί και ως φυσική «ασπίδα» για τον εγκέφαλο, επιβραδύνοντας τη γνωστική φθορά μέσω του άξονα εντέρου-εγκεφάλου.

Τα εντυπωσιακά αυτά ευρήματα προέρχονται από διετή κλινική δοκιμή που πραγματοποιήθηκε από το Universitat Rovira i Virgili στην Ταραγόνα της Ισπανίας. Στη μελέτη συμμετείχαν 656 άτομα ηλικίας 55 έως 75 ετών, με υπερβάλλον βάρος ή μεταβολικό σύνδρομο, τα οποία παρακολουθήθηκαν για 24 μήνες. Η γνωστική λειτουργία αξιολογήθηκε κατά την έναρξη και ξανά μετά το πέρας της περιόδου με μια ολοκληρωμένη σειρά νευροψυχολογικών δοκιμών που κάλυπταν τη συνολική γνωστική λειτουργία, την εκτελεστική λειτουργία, την προσοχή και τη γλώσσα.

Η σύνδεση εντέρου και εγκεφάλου

Η έρευνα, που δημοσιεύτηκε στο Springer Nature Link, είναι η πρώτη προοπτική ανθρώπινη δοκιμή που εξετάζει τον ρόλο του ελαιολάδου στον άξονα εντέρου-εγκεφάλου. Τα αποτελέσματα ήταν σαφή: όσοι κατανάλωναν συστηματικά εξαιρετικό παρθένο ελαιόλαδο εμφάνισαν μεγαλύτερη βακτηριακή ποικιλομορφία στο εντερικό μικροβίωμα, στοιχείο που σχετίζεται με καλύτερη διατήρηση της μνήμης και της εκτελεστικής λειτουργίας.

Ιδιαίτερο ενδιαφέρον παρουσίασε η ταυτοποίηση του βακτηριακού γένους Adlercreutzia, το οποίο φαίνεται να λειτουργεί ως πιθανός βιοδείκτης της ευεργετικής σχέσης μεταξύ ελαιολάδου, μικροβιώματος και γνωστικής λειτουργίας. Αντίθετα, όσοι κατανάλωναν εξευγενισμένο ελαιόλαδο εμφάνισαν μειωμένη μικροβιακή ποικιλομορφία και ταχύτερη γνωστική παρακμή, υπογραμμίζοντας τη σημασία της ποιότητας του ελαιολάδου.

Παρθένο vs εξευγενισμένο ελαιόλαδο: Η σημασία της ποιότητας

Η διαφορά έγκειται στη διαδικασία παραγωγής. Το εξαιρετικό παρθένο ελαιόλαδο διατηρεί τις πολύτιμες πολυφαινόλες και αντιοξειδωτικά χάρη στη μηχανική έκθλιψη, ενώ το εξευγενισμένο χάνει μεγάλο μέρος αυτών των συστατικών κατά τη βιομηχανική επεξεργασία. Οι πολυφαινόλες ενισχύουν την υγεία της εντερικής μικροχλωρίδας και, μέσω του άξονα εντέρου-εγκεφάλου, συμβάλλουν στην προστασία των γνωστικών λειτουργιών.

Όπως σημειώνει ο επικεφαλής ερευνητής Jordi Salas-Salvadó, καθηγητής διατροφής στο Πανεπιστήμιο Rovira i Virgili, «η ποιότητα των λιπαρών που καταναλώνουμε είναι εξίσου σημαντική με την ποσότητα», ένα μήνυμα κρίσιμο σε μια εποχή όπου η άνοια και η γνωστική παρακμή αυξάνονται παγκοσμίως.

Πρόληψη και δημόσια υγεία

Η ενσωμάτωση του εξαιρετικού παρθένου ελαιολάδου στην καθημερινή διατροφή αποτελεί απλή, προσιτή και επιστημονικά τεκμηριωμένη στρατηγική για τη διατήρηση της εγκεφαλικής υγείας κατά τη γήρανση. Το μικροβίωμα του εντέρου επηρεάζεται έντονα από τη διατροφή, καθώς τα βακτήρια παράγουν ενώσεις που ρυθμίζουν τη φλεγμονή, τον μεταβολισμό και την επικοινωνία με τον εγκέφαλο, καθιστώντας το βασικό συστατικό του λεγόμενου άξονα εντέρου-εγκεφάλου.

Στη μελέτη συμμετείχαν επίσης κορυφαία διεθνή ιδρύματα, όπως το Harvard University και το Wageningen University & Research, ενισχύοντας την εγκυρότητα και την παγκόσμια σημασία των αποτελεσμάτων.

Όπως εξηγούν οι ερευνητές Jordi Salas-Salvadó και Jiaqi Ni στους Olive Oil Times, η μελέτη ενσωματώνει για πρώτη φορά διατροφή, μικροβίωμα και γνωστική λειτουργία σε προοπτική ανθρώπινη δοκιμή, αποδεικνύοντας ότι η υγιεινή διατροφή μπορεί να προστατεύσει τον εγκέφαλο μέσω του εντέρου.

https://www.powergame.g