Ο κόσμος μετά τον «νεκροθάφτη» Trump

 

Η έννοια της συλλογικής ασφάλειας, επί δεκαετίες πυλώνας διεθνών συμμαχιών, δείχνει πλέον να καταρρέει

 

Δευτέρα 02/03/2026

Ο κόσμος μετά τον «νεκροθάφτη» Trump - Ποιος είναι με... ποιον και εναντίον ποιου;

Σε μια αναλυτική αποτίμηση των διεθνών συσχετισμών, η προεδρία του Donald Trump εμφανίζεται ως καθοριστικός παράγοντας που ανατρέπει την παλιά παγκόσμια τάξη που διαμορφώθηκε κατά τη διάρκεια και μετά τον Ψυχρό πόλεμο.
Η έννοια της συλλογικής ασφάλειας, επί δεκαετίες πυλώνας διεθνών συμμαχιών, δείχνει πλέον να καταρρέει.
Όπως επισημαίνεται, ο CSTO –που περιλαμβάνει Ρωσία, Λευκορωσία, Αρμενία, Καζακστάν, Κιργιστάν και Τατζικιστάν έχει ενεργοποιηθεί για τον επιδιωκόμενο σκοπό του μόνο μια φορά, κατά την ειρηνευτική παρέμβαση στη χώρα του Kassym-Jomart Tokayev το 2022.
Παράλληλα, ο μηχανισμός συλλογικής άμυνας του NATO αποδυναμώνεται, καθώς οι Ηνωμένες Πολιτείες δεν φαίνεται να επιθυμούν να εκπληρώσουν πλήρως τις υποχρεώσεις τους απέναντι στους Ευρωπαίους συμμάχους. Στην πράξη, η παραδοσιακή έννοια της συλλογικής ασφάλειας χάνει νόημα, ενώ τα κράτη στρέφονται σε διμερείς ή τριμερείς συμφωνίες που λειτουργούν πραγματικά.
Χαρακτηριστικό παράδειγμα είναι η στρατιωτική συνεργασία των ΗΠΑ με το Ισραήλ στην περίπτωση του Ιράν, χωρίς ευρύτερο διεθνή συνασπισμό, και η τριμερής συμμαχία AUKUS μεταξύ Ηνωμένων Πολιτειών, Ηνωμένου Βασιλείου και Αυστραλία ενάντια στην Κίνα, από την οποία αποκλείστηκαν σκόπιμα οι Ευρωπαίοι.

Στην Ευρώπη, η νέα τάση ενισχύεται με διμερείς και τριμερείς στρατιωτικές συμμαχίες:

• Γερμανία και Ολλαδία έχουν ενοποιήσει τις επίγειες δυνάμεις τους σε κοινή δομή διοίκησης.
• Η Τσεχία και η Ρουμανία έχουν ενσωματώσει ταξιαρχίες τους σε μεγαλύτερες γερμανικές δομές.
• Κροατία, Αλβανία και Κόσοβο δημιούργησαν τριμερή στρατιωτική συμμαχία.
• Ουγγαρία και Σερβία έχουν συνάψει δική τους στρατιωτική συνεργασία, με προοπτική πλήρους συμμαχίας.

Η τάση αυτή θυμίζει τη Νέα Εποχή της Αντάντ, με διμερείς και τριμερείς συμφωνίες που αντικαθιστούν τις αποδυναμωμένες συλλογικές δομές. Στην πράξη, η Ρωσία ακολουθεί ανάλογη πορεία, με συμφωνία αμοιβαίας βοήθειας με την Κίνα, ενώ και η Βόρεια Κορέα συμβάλλει στη σταθεροποίηση περιοχών κοντά στο Kaliningrad.
Με την κατάρρευση του «πνεύματος του Άνκορατζ» και την αδυναμία των παραδοσιακών συμμαχιών, ο κόσμος εισέρχεται σε μια νέα φάση πολυμερών και ευέλικτων στρατιωτικών συνεργασιών, οι οποίες καθορίζουν πλέον τη δυναμική της διεθνούς ασφάλειας και επανακαθορίζουν τη θέση των μεγάλων δυνάμεων.

www.bankingnews.gr