Κόβουν δαπάνες από παντού τα νοικοκυριά

Η κρίση αναγκάζει τα νοικοκυριά να "παίξουν άμυνα" - 6 στους 10 καταναλωτές αναβάλλουν αγορές – 4 στους 10 μειώνουν αγορές

21 Απριλίου 2026

Ο πόλεμος στο Ιράν, η εκτόξευση των τιμών σε καύσιμα-ενέργεια, οι ανατιμήσεις σε βασικά αγαθά και φυσικά η ανησυχία για κρίση διαρκείας στη Μέση Ανατολή, φοβίζουν εντόνως τους καταναλωτές και τους αναγκάζουν να αλλάξουν «συμπεριφορά».

Για την ακρίβεια «παίζουν άμυνα», κόβοντας δαπάνες και περιορίζοντας αγορές που υπό άλλη – κανονική- συνθήκη, θα τις έκαναν. Οι αυξήσεις στα τρόφιμα, απόρροια των προσκομμάτων στην εφοδιαστική αλυσίδα που έχουν προκύψει από την κρίση στη Μέση Ανατολή, αποτελεί τον Νο1 πονοκέφαλο για τους καταναλωτές, με την ενέργεια και τα καύσιμα να συμπληρώνουν το τρίπτυχο των μεγάλων προβλημάτων.

Σύμφωνα με πρόσφατη έκθεση του Ινστιτούτου Έρευνας Λιανεμπορίου Καταναλωτικών Αγαθών (ΙΕΛΚΑ), οι καταναλωτές προχωρούν σε άμεσες προσαρμογές της καθημερινής τους συμπεριφοράς με κύριες κατευθύνσεις την αναβολή δαπανών και την μείωση δαπανών. Συγκεκριμένα για την αναβολή δαπανών:

• 60% δηλώνει ότι έχει αναβάλει αγορές ένδυσης και προσωπικών ειδών.
• 54% αναβάλει δαπάνες διασκέδασης (εστίαση, διακοπές).

Και για τη μείωση δαπανών:

• 42% αναζητά περισσότερο προσφορές και εκπτώσεις.
• 40% στρέφεται σε φθηνότερα προϊόντα.
• 36% περιορίζει αγορές βασικών αγαθών (τρόφιμα, παντοπωλείο).
• 30% μειώνει την κατανάλωση καυσίμων και
• 29% μειώνει την κατανάλωση ηλεκτρικής ενέργειας.

Ζητούν κι άλλη κρατική ενίσχυση - Προτεραιότητα η ηλεκτρική ενέργεια

Οι καταναλωτές εκδηλώνουν έντονη προσμονή για κρατική ενίσχυση, με τα δεδομένα να αναδεικνύουν ότι η ενεργειακή επιβάρυνση εξακολουθεί να αποτελεί το σημαντικότερο πεδίο ανάγκης παρέμβασης. Συγκεκριμένα. σε ό,τι αφορά τις ανάγκες οικονομικής ενίσχυσης για το επόμενο εξάμηνο:

• 81% θεωρεί ότι θα χρειαστεί σημαντική βοήθεια για το ηλεκτρικό ρεύμα
• 77% για τα καύσιμα
• 67% για τρόφιμα και βασικά είδη
• 51% για φορολογικές υποχρεώσεις
• 38% για ενοίκια και κατοικία

Οι μεγαλύτερες επιβαρύνσεις

Ως προς τις κατηγορίες προϊόντων με τη μεγαλύτερη επιβάρυνση, οι καταναλωτές εκτιμούν ότι η μεγαλύτερη επιβάρυνση σήμερα είναι από τις τιμές καυσίμων-ενέργειας (αθροιστικά) και τις τιμές τροφίμων.

Σήμερα η σημαντικότερη επιβάρυνση είναι:

• 40%: Τρόφιμα
• 34%: Ενέργεια
• 21%: Καύσιμα

Το επόμενο εξάμηνο η σημαντικότερη επιβάρυνση θα είναι:

• 39%: Τρόφιμα (παραμένουν πρώτη ανησυχία)
• 35%: Καύσιμα (σημαντική αύξηση προσδοκώμενης πίεσης)
• 21%: Ενέργεια (σχετική αποκλιμάκωση ανησυχίας)

Παρότι οι τιμές τροφίμων καταγράφουν σχετικά σταθερή πορεία τιμών πριν και μετά την έναρξη του πολέμου στον Περσικό Κόλπο, σε αντίθεση με τις τιμές καυσίμων που έχουν αυξηθεί σημαντικά, οι καταναλωτές εξακολουθούν να αντιλαμβάνονται μεγαλύτερη επίδραση από τις τιμές τροφίμων. Αυτό αποδίδεται στη μεγαλύτερη δαπάνη για τρόφιμα και στη συσσωρευμένη κόπωση της τελευταίας 4ετίας.

Ως προς την εκτίμηση του μέλλοντος, η εξέλιξη δείχνει ότι οι καταναλωτές αναμένουν μετατόπιση της πίεσης προς τις μεταφορές καθώς υποχωρεί η ανάγκη για θέρμανση λόγω του καλοκαιριού και αυξάνεται η ανάγκη για μετακινήσεις, διατηρώντας όμως τα τρόφιμα ως βασικό σημείο κόστους.

https://www.sofokleousin.gr