Πρόωρες εκλογές το φθινόπωρο
Γιατί αναζωπυρώνονται τα σενάρια για πρόωρες εκλογές το φθινόπωρο
Οι διαβεβαιώσεις Μητσοτάκη για τη διεξαγωγή των εκλογών "στην ώρα τους" δεν αρκούν για να μην αναζωπυρωθούν τα σενάρια πρόωρης προσφυγής στις κάλπες
Η έντονη ανασύνθεση στο πολιτικό φάσμα έφερε ξανά στο προσκήνιο τα σενάρια διεξαγωγής πρόωρων εκλογών το φθινόπωρο, μετά τις εξαγγελίες στη Διεθνή Έκθεση Θεσσαλονίκης (ΔΕΘ). Οι πρωθυπουργικές διαβεβαιώσεις για τη διεξαγωγή των εκλογών «στην ώρα τους», το 2027, δεν αρκούν για να μην αναζωπυρωθούν τα σενάρια πρόωρης προσφυγής στις κάλπες.
Έχουν βάση οι εκτιμήσεις αυτές; Ας θυμηθούμε πως πριν από το Πάσχα είχαν κυκλοφορήσει ξανά σενάρια πρόωρων εκλογών, ακόμα και τον Ιούνιο, με σκόπιμες -κατά πολλούς- διαρροές από το Μαξίμου. Ο ίδιος ο Κυριάκος Μητσοτάκης τα διέψευσε σε κατοπινές συνεντεύξεις του, αλλά φαίνεται πως τα σενάρια αυτά λειτούργησαν καταλυτικά για την επίσπευση της εξαγγελίας των δύο νέων κομμάτων, της ΕΛΑΣ του Αλέξη Τσίπρα και της Ελπίδας για τη Δημοκρατία της Μαρίας Καρυστιανού. Ο μόνος που κράτησε μπόσικα ήταν ο Αντώνης Σαμαράς, αν και όλα δείχνουν πως ο κύβος ερρίφθη και το κόμμα του εξαγγέλλεται οσονούπω. Ορισμένοι μάλιστα έκαναν λόγο για ελιγμό του Μαξίμου ώστε να βγουν οι επίδοξοι αρχηγοί κομμάτων στο προσκήνιο μια ώρα αρχύτερα…
Ο νέος κύκλος σχεδίων για πρόωρες είναι κοινό μυστικό ότι υποστηρίζεται από υπουργούς αλλά και βουλευτές της ΝΔ, ενώ πρόσφατη είναι και η τοποθέτηση του υπουργού Υγείας Άδωνι Γεωργιάδη πως από τη ΔΕΘ και μετά δεν πρέπει να γίνεται λόγος για πρόωρες, καθώς ο κύκλος της τετραετίας κλείνει.
Φαίνεται πως αυτή τη φορά τα πολιτικά κριτήρια αποκτούν μια προτεραιότητα. Τα νέα κόμματα είναι υπό διαμόρφωση και, με τη μεσολάβηση των θερινών μηνών, ίσως αποδειχτεί δύσκολο να συγκροτηθούν σε επιθυμητό επίπεδο. Ειδικότερα, στο χώρο της Κεντροαριστεράς, έρχονται τα πάνω-κάτω, με την έλευση του Τσίπρα να μπαίνουν τίτλοι τέλους στον ΣΥΡΙΖΑ και τη Νέα Αριστερά, ενώ δέχεται πιέσεις και το ΠΑΣΟΚ. Αλλά και η κ. Καρυστιανού αποδυναμώνει σχηματισμούς όπως η Πλεύση Ελευθερίας, η Ελληνική Λύση, η Νίκη. Όσο για το κόμμα Σαμαρά, ο βραχύς πολιτικός χρόνος μέχρι το φθινόπωρο θα είναι καθοριστικός και ο εκλογικός αιφνιδιασμός ίσως να βάλει εμπόδια σε μετακίνηση ψηφοφόρων της ΝΔ στο νέο κόμμα.
Επιπλέον, παρά τη φθορά της κυβέρνησης, η αντιπολίτευση δεν φαίνεται να έχει καταφέρει να κεφαλαιοποιήσει πλήρως τη δυσαρέσκεια. Αυτό σημαίνει ότι ο πρωθυπουργός μπορεί να επιδιώξει εκλογική νίκη όχι απαραίτητα ως ισχυρός, αλλά ως ισχυρότερος από τους αντιπάλους του. Οι πρόωρες εκλογές, τέλος, συμβάλλουν στη συσπείρωση της κομματικής βάσης και στη διατήρηση της πολιτικής πρωτοβουλίας, ενώ επιτρέπουν την αλλαγή της ατζέντας από ζητήματα φθοράς σε μια καθαρή εκλογική αναμέτρηση.
Στα υπέρ μιας πρόωρης προσφυγής, είναι το ότι η κυβέρνηση έχει ακόμη τη δυνατότητα να κεφαλαιοποιήσει ένα σχετικά θετικό οικονομικό αφήγημα. Η ελληνική οικονομία καταγράφει ρυθμούς ανάπτυξης υψηλότερους από τον μέσο όρο της Ευρωζώνης και διατηρεί εικόνα σταθερότητας, ακόμη και μέσα σε περιβάλλον διεθνούς αβεβαιότητας. Αυτό επιτρέπει στην κυβέρνηση να πάει σε εκλογές με αιχμή την ανάπτυξη, τις επενδύσεις και τη δημοσιονομική κανονικότητα, πριν η κοινωνική δυσαρέσκεια αποκτήσει μεγαλύτερη ένταση.
Όσο και αν φαίνεται αντιφατικό, η καθημερινότητα των πολιτών συνεχίζει να πιέζεται από την ακρίβεια και το αυξημένο κόστος ζωής. Υπάρχει διάχυτη ανησυχία ότι τους επόμενους μήνες οι πιέσεις αυτές μπορεί να ενταθούν, ιδίως λόγω των διεθνών εξελίξεων και της ενεργειακής αστάθειας. Υπό αυτή την έννοια, η πρόωρη προσφυγή στις κάλπες λειτουργεί ως «παράθυρο ευκαιρίας» πριν επιδεινωθεί το κλίμα, για να αποφευχθούν τα χειρότερα.
Η οικονομία ωστόσο αποτελεί δίκοπο μαχαίρι και ενέχει ρίσκο σε μια εκλογική αναμέτρηση το φθινόπωρο Πρώτο και βασικό είναι ο κίνδυνος πολιτικής και οικονομικής αστάθειας. Εάν το αποτέλεσμα των εκλογών δεν οδηγήσει σε αυτοδύναμη κυβέρνηση, υπάρχει πιθανότητα παρατεταμένων διαπραγματεύσεων ή και επαναληπτικών εκλογών, κάτι που μπορεί να επηρεάσει αρνητικά τις επενδύσεις και τις αγορές.
Επιπλέον, η απόφαση για πρόωρες κάλπες μπορεί να πλήξει το αφήγημα της σταθερότητας που προβάλλει η κυβέρνηση. Η κίνηση ενδέχεται να ερμηνευτεί ως τακτικισμός, προκαλώντας αντιδράσεις και οδηγώντας σε «ψήφο τιμωρίας». Η κοινωνική δυσαρέσκεια, που σχετίζεται κυρίως με την ακρίβεια και το βιοτικό επίπεδο, μπορεί εύκολα να μεταφραστεί σε εκλογική συμπεριφορά.
Τέλος, το κατακερματισμένο πολιτικό τοπίο δεν ευνοεί απαραίτητα την κυβέρνηση. Η άνοδος νέων ή αντισυστημικών σχημάτων μπορεί να απορροφήσει ψήφους διαμαρτυρίας και να δυσκολέψει την επίτευξη καθαρής πλειοψηφίας. Σε ένα τέτοιο σενάριο, το κρίσιμο «παιχνίδι του timing» μπορεί να γυρίσει μπούμερανγκ. Σε όλα αυτά ας συνυπολογιστούν και οι ασύμμετρες απειλές από τη ρευστή γεωπολιτική κατάσταση και τις ανοιχτές πληγές στους πολέμους στην Ουκρανία και το Ιράν.
Σε κάθε περίπτωση, η απόσταση ανάμεσα στο ενδεχόμενο να γίνουν πρόωρες και στη διεξαγωγή τους την άνοιξη του 2027 μικραίνει συνεχώς. Πιθανόν, μετά το καλοκαίρι το Μαξίμου να μη συζητά το πότε θα στηθούν οι κάλπες, αλλά ποια θα είναι η στάθμιση των υπέρ και των κατά για την τελική απόφαση. Και αυτό, με το τοπίο εντός και εκτός συνόρων, θα είναι μια επιλογή «δίκοπο μαχαίρι».
Δεν υπάρχουν σχόλια
Σημείωση: Μόνο ένα μέλος αυτού του ιστολογίου μπορεί να αναρτήσει σχόλιο.