Η σκοτεινή Quds Force κλονίζει τα Εμιράτα

To Κατάρ ανακοίνωσε τη σύλληψη δέκα υπόπτων που κατηγορούνται ότι συνδέονται με δύο πυρήνες που λειτουργούσαν για λογαριασμό των Φρουρών της Επανάστασης (IRGC) του Ιράν.

 

Πέμπτη 05/03/2026 

Η σκοτεινή Quds Force κλονίζει τα Εμιράτα - Πως διείσδυσαν στο Κατάρ πράκτορες των Φρουρών της Επανάστασης

Καθώς ιρανικοί πύραυλοι έπλητταν πρωτεύουσες του Κόλπου, οι υπηρεσίες ασφαλείας του Κατάρ κινήθηκαν για να αντιμετωπίσουν μια διαφορετική απειλή.
Την Τρίτη, το Κατάρ ανακοίνωσε τη σύλληψη δέκα υπόπτων που κατηγορούνται ότι συνδέονται με δύο πυρήνες που λειτουργούσαν για λογαριασμό των Φρουρών της Επανάστασης (IRGC) του Ιράν.
Σύμφωνα με τις κατηγορίες, επτά από αυτούς είχαν αναλάβει αποστολή κατασκοπείας σε στρατιωτικές και κρίσιμες εγκαταστάσεις της χώρας, ενώ οι υπόλοιποι τρεις φέρονται να είχαν πιο σκοτεινή αποστολή: δολιοφθορά.
Η χώρα βρισκόταν ήδη υπό σοκ μετά από πρωτοφανή επίθεση, με το Υπουργείο Άμυνας να εντοπίζει την εκτόξευση δεκάδων drones και πυραύλων προς τον εναέριο χώρο της, καθώς το Ιράν απαντούσε σε κοινή επίθεση των Ηνωμένων Πολιτειών και του Ισραήλ που ξεκίνησε το Σάββατο.
Ωστόσο, σύμφωνα με αναλυτές, οι συλλήψεις αποκάλυψαν κάτι βαθύτερο από τη συγκεκριμένη πολεμική σύγκρουση: ότι ακόμη και στο Κατάρ, ένας από τους στενότερους συνομιλητές του Ιράν στον Κόλπο και χώρα που προσπαθούσε για εβδομάδες να αποτρέψει τον πόλεμο, έχουν διεισδύσει ιρανικά δίκτυα.
Όπως μεταδίδει το αραβικό δίκτυο Al Jazeera, ο Mahjoob Zweiri, διευθυντής του Gulf Studies Center στο Qatar University, δήλωσε στο Al Jazeera ότι το γεγονός πως το περιστατικό αφορά το Κατάρ έχει ιδιαίτερη σημασία.
Όπως εξήγησε, πρόκειται για χώρα που επί χρόνια διατηρεί ειδικές σχέσεις με το Ιράν και λειτουργεί ως διαμεσολαβητής μεταξύ της Τεχεράνης και των Ηνωμένων Πολιτειών για το πυρηνικό ζήτημα.
Σύμφωνα με τον ίδιο, οι εξελίξεις αυτές θα εγείρουν πολλά ερωτήματα για το πώς αντιλαμβάνεται το Ιράν τις σχέσεις του με άλλες χώρες.



Ψυχρό κλίμα μεταξύ Ντόχα και Τεχεράνης

Οι σχέσεις μεταξύ Τεχεράνης και Ντόχα έχουν ήδη επιδεινωθεί. Σε τηλεφωνική επικοινωνία το βράδυ της Τετάρτης μεταξύ του πρωθυπουργού Sheikh Mohammed bin Abdulrahman bin Jassim Al Thani και του υπουργού Εξωτερικών του Ιράν Abbas Araghchi, ο Καταριανός ηγέτης απέρριψε τον ισχυρισμό της Τεχεράνης ότι οι πυραυλικές επιθέσεις δεν στόχευαν το Κατάρ, επισημαίνοντας ότι τα στοιχεία στο έδαφος δείχνουν το αντίθετο.

Ποιοι είναι οι ύποπτοι και ποια ήταν η αποστολή τους

Σύμφωνα με το Qatar News Agency, οι αρχές βρήκαν στην κατοχή των υπόπτων συντεταγμένες ευαίσθητων εγκαταστάσεων, συσκευές επικοινωνίας και εξειδικευμένο τεχνολογικό εξοπλισμό.
Κατά τη διάρκεια των ανακρίσεων, οι ύποπτοι φέρεται να παραδέχθηκαν τη σύνδεσή τους με τους IRGC και τις αποστολές που τους είχαν ανατεθεί.
Ο Muhanad Seloom, επίκουρος καθηγητής στις σπουδές κρίσιμης ασφάλειας στο Doha Institute for Graduate Studies, τόνισε ότι το γεγονός πως το Κατάρ κατονόμασε συγκεκριμένα τους IRGC είναι ιδιαίτερα σημαντικό.
Όπως εξήγησε, το Ιράν διαθέτει δύο βασικούς μηχανισμούς πληροφοριών: το Υπουργείο Πληροφοριών που συνδέεται με την πολιτική κυβέρνηση και τον μηχανισμό πληροφοριών των IRGC.
Με την αναφορά στους IRGC, το Κατάρ έκανε σαφή διάκριση και έστειλε πολιτικό μήνυμα.
Οι επτά ύποπτοι για κατασκοπεία, σύμφωνα με τον Seloom, πιθανότατα συγκέντρωναν πληροφορίες για κρίσιμες υποδομές.
Όπως σημείωσε, δεν στέλνονται πράκτορες σε άλλες χώρες για γενικές πληροφορίες ή για να καταγράψουν το δημόσιο κλίμα.
Οι τρεις που κατηγορούνται για δολιοφθορά ενδέχεται να ήταν ειδικές δυνάμεις εκπαιδευμένες στη χρήση drones, πιθανώς για να μιμηθούν τις τακτικές που χρησιμοποίησαν το Ισραήλ και οι Ηνωμένες Πολιτείες στην επίθεσή τους στο Ιράν, όπου σμήνη drones χρησιμοποιήθηκαν για να υπερφορτώσουν την αντιαεροπορική άμυνα.
Ο Zweiri σημείωσε ότι οι λεπτομέρειες σχετικά με τις εθνικότητες των υπόπτων και τους ακριβείς στόχους παραμένουν περιορισμένες, καθώς οι έρευνες βρίσκονται σε εξέλιξη. Ωστόσο, το μοτίβο δεν είναι νέο.
Από τη δεκαετία του 1980 έχουν καταγραφεί περισσότερα από δέκα παρόμοια περιστατικά στον Κόλπο.

Η σκιά των Φρουρών της Επανάστασης στον Κόλπο

Οι IRGC ιδρύθηκαν μετά την Ισλαμική Επανάσταση του 1979 για να προστατεύσουν το ίδιο το καθεστώς, υπαγόμενοι απευθείας στον Ανώτατο Ηγέτη Ruhollah Khomeini και αργότερα στον διάδοχό του Ali Khamenei.
Ο Rob Geist Pinfold, λέκτορας στο King’s College London, εξήγησε ότι η ιρανική κυβέρνηση δεν εμπιστευόταν πλήρως τον τακτικό στρατό, θεωρώντας ότι διατηρούσε δεσμούς με την εποχή του Σάχη.
Για αυτό δημιούργησε μια παράλληλη στρατιωτική δύναμη πιστή στο καθεστώς.
Κατά τη διάρκεια του πολέμου Ιράν-Ιράκ τη δεκαετία του 1980, οι IRGC ανέπτυξαν δικές τους μορφές πολέμου, συχνά ανορθόδοξες, από τακτικές «ανθρώπινου κύματος» μέχρι μυστικές επιχειρήσεις ειδικών δυνάμεων.
Η επιρροή τους όμως ξεπερνά τα σύνορα του Ιράν μέσω ενός μυστικού κλάδου, της Quds Force.
Σύμφωνα με τον Seloom, η Quds Force έχει αποστολή επιχειρήσεις κατασκοπείας, συλλογής πληροφοριών, στρατολόγησης πρακτόρων και δολιοφθορών σε χώρες που η Τεχεράνη θεωρεί εχθρικές, καθώς και τη δημιουργία και διαχείριση συμμάχων οργανώσεων.
Το πρόσωπο αυτής της στρατηγικής για σχεδόν δύο δεκαετίες ήταν ο στρατηγός Qassem Soleimani, που σκοτώθηκε από τις Ηνωμένες Πολιτείες το 2020.
Ο διάδοχός του Esmail Qaani δυσκολεύεται να καλύψει το κενό, ιδιαίτερα μετά τις απώλειες ηγετικών στελεχών των IRGC από επιθέσεις των ΗΠΑ και του Ισραήλ.

Φόβοι των χωρών του Κόλπου

Στον Κόλπο, οι IRGC έχουν αφήσει ένα μακρύ και προβληματικό αποτύπωμα.
Ο Seloom αναφέρθηκε στον πυρήνα Abdali στο Κουβέιτ, όπου εντοπίστηκαν αποθήκες όπλων, καθώς και σε επανειλημμένες κατηγορίες στο Μπαχρέιν για παρέμβαση στις εσωτερικές υποθέσεις της χώρας.
Οι χώρες του Gulf Cooperation Council (GCC) αντιμετωπίζουν με μεγάλη επιφυλακτικότητα τους IRGC, καθώς φοβούνται την τακτική της λεγόμενης «κατάληψης κράτους», όπου μια μικρή ομάδα αποκτά δυσανάλογη επιρροή και κατευθύνει την πολιτική μιας χώρας προς όφελος εξωτερικών συμφερόντων.

Σχέσεις Κατάρ-Ιράν υπό πίεση

Παρά τις ανησυχίες για το Ιράν, το Κατάρ διατηρούσε για χρόνια μία από τις πιο ισορροπημένες σχέσεις με την Τεχεράνη στον Κόλπο. Οι δύο χώρες μοιράζονται το μεγαλύτερο κοίτασμα φυσικού αερίου στον κόσμο και η Ντόχα συχνά λειτουργούσε ως διακριτικός δίαυλος επικοινωνίας μεταξύ Ιράν και Δύσης.
Η διπλωματία του Κατάρ, μαζί με τη διαμεσολάβηση του Ομάν, προσπαθούσε να αποτρέψει τον πόλεμο που τελικά ξέσπασε.
Για τον Zweiri, αυτό ακριβώς κάνει τις συλλήψεις τόσο σημαντικές. Όπως εξηγεί, πρόκειται για το τρίτο πλήγμα στην κυριαρχία του Κατάρ: πρώτα η ιρανική πυραυλική επίθεση στην αμερικανική βάση Al Udeid τον Ιούνιο, έπειτα τα drones και οι πύραυλοι από το Σάββατο και τώρα η αποκάλυψη των πυρήνων κατασκοπείας.
Ο ίδιος χρησιμοποίησε μια αραβική παροιμία για να περιγράψει την κατάσταση: αν ο αέρας συνεχίζει να μπαίνει από μια πόρτα, τελικά την κλείνεις.
Προειδοποίησε ότι το Ιράν κινδυνεύει να βρεθεί διπλωματικά απομονωμένο, όχι μόνο από τους αντιπάλους του αλλά και από χώρες που μέχρι τώρα λειτουργούσαν ως βασικοί συνομιλητές του.
Σύμφωνα με τον ίδιο, οι σχέσεις μεταξύ των χωρών του Κόλπου και του Ιράν δεν ήταν ποτέ πραγματική στρατηγική συμμαχία, αλλά μια περίπλοκη σχέση ασφαλείας που βασιζόταν σε εύθραυστη ισορροπία.

Γιατί το Κατάρ δημοσιοποίησε την υπόθεση

Ο Seloom εκτιμά ότι η απόφαση του Κατάρ να ανακοινώσει δημόσια τις συλλήψεις ήταν υπολογισμένη.
Συνήθως οι υπηρεσίες πληροφοριών δεν αποκαλύπτουν τέτοιες επιχειρήσεις, καθώς οι συλληφθέντες πράκτορες μπορούν να μετατραπούν σε διπλούς πράκτορες ή να χρησιμοποιηθούν για την παρακολούθηση άλλων δικτύων.
Η δημόσια ανακοίνωση αποκλείει αυτές τις επιλογές, γεγονός που δείχνει ότι η Ντόχα έκρινε πως εξυπηρετεί καλύτερα τα εθνικά της συμφέροντα και την εξωτερική της πολιτική.
Ο Seloom εκτιμά ότι οι δέκα ύποπτοι πιθανότατα θα οδηγηθούν σε δίκη, όπως είχε συμβεί και σε προηγούμενη υπόθεση κατασκοπείας με Ινδούς πολίτες.
Προς το παρόν, οι συλλήψεις χαράζουν μια σαφή δημόσια γραμμή απέναντι στο Ιράν, ανατρέποντας τη γκρίζα ζώνη μεταξύ συμμάχου και αντιπάλου που χαρακτήριζε για χρόνια τις σχέσεις της Τεχεράνης με τους γείτονές της στον Κόλπο.

www.bankingnews.gr